Recreatiewoning

Huis van Nijman

Landstraat 16 Bredevoort

line decor
  
line decor
     
 
 
 
Historie

De woning is eind 1500 gebouwd net buiten de toenmalige stadsmuur van Bredevoort aan de doorgaande weg van Munster (Duitsland) naar Zutphen. Samen met Landstraat 14 waren dit de eerste twee woningen die buiten de Stadsomheining werden gebouwd. De kelder met haar kruisgewelf als ook de achtergevel dateren nog uit die tijd.
De rechterzijgevel aan "de geste" is van recentere datum, zo rond 1800. De voor- en linkerzijgevel dateren uit 1928 toen de woning ingrijpend veranderd werd door Gerrit Nijman, opa van Joke Nijman. Hij heeft in 1921 een gedeelte van de woning aangekocht van H.C. Sevink´s Textielindustrie.


De rechtervoorzijde, groot 15 m2, was toen in eigendom van Frederik Willem Voltman en is door Gerrit Nijman op een veiling, gehouden in café Ruimzicht Koppelstraat 7, op 18 juni 1928 aangekocht. Gelijk na aankoop van het tweede gedeelte is Gerrit Nijman begonnen met de verbouwing. In de woning wilde hij zijn eigen aannemersbedrijf beginnen.

De door hem aangebrachte wijzigingen waren ondermeer:
       Het verlagen van de nok door simpelweg de gebinten af te zagen en het opengevallen dak te voorzien van sporen waarop golfplaten werden gelegd. Zo ontstond een kapvorm die in die dagen erg modern werd gevonden
       De voorgevel werd aanzienlijk terug geplaatst wat nog precies te zien is aan de huidige voordeurstoep van granito welke exact de oude gevelrooilijnen aangeeft.
       Met het terug plaatsen van de voorgevel gaf hij aan erg vooruit strevend te zijn, althans volgens de redactie van de " Aaltense Courant" die hierover op dinsdag 6 October 1925 het volgende schreef:

"BREDEVOORT – Het smalle gedeelte der Landstraat krijgt nu een flinke verbetering doordat de eigenaar de heer G. Nijman van een daarbij liggend pand hetzelve afbreekt en met een flinken sprong achterwaarts weder opbouwt. En met het oog op het verkeer en met het oog op de verbreeding van ons oude stadje is dit een zeer te waardeeren verbetering, die op dat punt tot voorbeeld mag gesteld worden."

       Het verplaatsen van de woonkamer naar de rechtervoorzijde met een uitbouw waarboven een balkon werd gesitueerd bereikbaar vanuit de slaapkamer. Vanuit de woonkamer en vanaf het balkon kon (en kun je nog steeds) alles volgen wat er zich afspeelt in het hart van de stad, namelijk op de markt.
       Het aanbrengen van een nieuwe houten trap, de genummerde treden dmv Romeinse letters aan de onderzijde zijn nog duidelijk zichtbaar.

De stal voor het houden van twee koeien en enkele varkens werden gehandhaafd, bijna iedereen hield er in die tijd vee op na, welke verzorgd werd door de vrouw des huizes.

In de loop der tijd is er ten opzichte van het bouwplan uit 1928 nogal wat veranderd.

Om een grotere werkplaats te verkrijgen, zodat trappen, kapconstructies, kozijnen en dergelijke prefab gemaakt konden worden zijn de bergplaats en de werkplaats vervangen door een eetkamer en een kleine keuken. De oude keuken werd bij de schuur aangetrokken en zo ontstond er een nieuwe ruimere werkplaats.
Ook de kelderingang moest hiervoor verplaats worden wat de bereikbaarheid niet ten goede kwam, maar er werd wel een kelderkast gerealiseerd.
Op de verdieping werd een derde slaapkamer bijgebouwd en de zoldervloer boven de nieuwe werkplaats werd versterkt met stalen balken zodat daar een voorraad hout kon worden opgeslagen.

In de woning zijn in de vloer en wanden nog duidelijk de oude indelingen te zien. Ook zit de schouw van de voormalige keuken er nog in, nu weer de huidige keuken. Deze werd in de wintermaanden gebruikt om de werkplaats warm te stoken zodat er doorgewerkt kon worden, in de volksmond heette deze hoek de timmerkamer.  

In 2006 is de woning aangekocht door Joke Nijman, kleindochter van de heer Nijman.
De woning verkeerde in een zodanige staat van onderhoud dat deze geheel moest worden gerestaureerd.

De volgende onderdelen zijn hierbij gerestaureerd, teruggebracht of aangebracht.
       De voordeur, hal en trapopgang met de huidige trap en overloop.
       De erker met balkon aan de voorkant.
       De Kelder waarbij de oorspronkelijke ingang is hersteld.
       Alle drie schouwen.
       Het hoogte verschil van 20cm boven de kelder.
       Het hoogteverschil van 40cm tussen de zolder en de overloop met haar slaapkamers.
       De oude gebinten.
       De oude buitengevels en de indeling van de gevels.
       Het oude "oorlogs" hand getrokken glas in de kozijnen.
       Het weer in ere herstellen van de hagioscoop, het zogenaamde melaatsen-raampje, in de eetkamer. De melaatsen kregen door dit raampje wat eten aangereikt.
       Een buitenruimte in de vorm van een balkon aan de achterzijde.
       Een openverbinding tussen alle ruimtes op de beganegrond.
       Omdat iedereen achterom, via de "deale", binnenkomt is de staldeur gewijzigd in een toegangsdeur.
       Een vaste trap naar de verdieping vanuit de "deale".
       Toiletruimte aan de buitenmuur op de "deale".
       Een grote hobby zolderruimte.

Op de foto, gemaakt omstreeks 1916, zie ook het boek "Groeten uit Bredevoort", is duidelijk te zien hoe de woning er toen uitzag.  In het rechterraam van de woonkamer zat toen bijvoorbeeld de brievenbus.